Khi kê xong bộ bàn ghế ăn mới, nhiều gia đình mới nhận ra mỗi lần có người đứng dậy là người ngồi cạnh phải nép vào, hoặc cánh cửa tủ lạnh gần đó không thể mở hết cỡ. Chuyện này thường không phải vì mua bàn quá to, mà do dáng bàn chưa khớp với luồng đi lại quanh phòng ăn. Chọn bàn tròn, chữ nhật hay oval thực chất là bài toán chia khoảng trống giữa mép bàn, lưng ghế và bức tường gần nhất.
Với những căn phòng chạy dọc như nhà ống hoặc căn hộ có khu ăn nối liền phòng khách, bàn chữ nhật thường dễ kê nhất vì hai cạnh dài song song với tường. Mặt bàn rộng giúp bày được nhiều món dọc theo tâm bàn, ai ngồi đầu bàn hay giữa bàn đều có khoảng đặt bát đũa rõ ràng. Tuy nhiên, bốn góc nhọn lại dễ gây vướng nếu lối đi hẹp. Chẳng hạn, nếu lối ra ban công hoặc lối vào bếp chạy sát một đầu bàn, trẻ nhỏ chạy qua hoặc người bưng bê đồ nóng rất dễ va vào góc đá.
Lúc này, bàn oval (hình bầu dục) giữ được chiều dài của bàn chữ nhật nhưng vạt tròn bốn góc, giúp luồng di chuyển quanh bàn mượt hơn. Khi đặt một chiếc bàn ăn mặt đá dáng oval, cảm giác khối đá trong phòng cũng nhẹ nhàng hơn so với khối chữ nhật vuông thành sắc cạnh. Đánh đổi lại, hai đầu bàn thu hẹp khiến phần diện tích đặt mâm bát ở bốn góc bị hụt đi một chút. Nếu gia đình thường xuyên có thêm người ngồi ghép vào hai đầu bàn mỗi dịp cuối tuần, người ngồi ở vị trí bo cong sẽ có ít chỗ để tay hơn so với bàn chữ nhật cùng chiều dài.
Còn bàn tròn lại hợp với khu vực ăn uống có mặt bằng gần vuông hoặc nằm ở góc giao của nhiều lối đi. Nhờ không có góc cạnh, mọi người ngồi quây quần đều hướng về tâm và dễ gắp thức ăn ngang nhau. Điểm cần dè chừng nhất ở bàn tròn là đường kính tăng lên một chút thì diện tích chiếm chỗ sẽ phình ra theo mọi hướng. Nếu chọn mặt đá bàn ăn hình tròn quá lớn để cố xếp đủ sáu đến tám ghế, khoảng cách từ người ngồi đến đĩa thức ăn ở giữa sẽ khá xa, đồng thời những chiếc ghế khi kéo ra sẽ chiếm gần hết diện tích phòng.
Dáng bàn cũng liên quan mật thiết đến chất liệu làm mặt bàn. Nhiều gia đình chuyển từ gỗ hay kính sang bàn ăn đá nhân tạo hoặc đá thiêu kết (loại đá được ép từ bột khoáng và nung ở nhiệt độ rất cao nên đặc chắc, khó trầy xước và chịu nhiệt tốt) vì muốn bề mặt dễ lau vết dầu mỡ. Nếu thích đường cong liền lạc của bàn tròn hay bàn oval có bo viền mềm mại, đá solid surface sẽ dễ uốn và xử lý mép mịn màng, dù bề mặt này cần giữ gìn hơn trước dao kéo sắc nhọn. Trong khi đó, đá nhân tạo gốc thạch anh và đá thiêu kết cứng cáp hơn, hợp với cả dáng chữ nhật lẫn oval, nhưng khi gia công các đường cong gắt cần máy cắt chuyên dụng để mép đá không bị mẻ.
Một lỗi rất dễ gặp khi tự chọn mua rời mặt bàn và chân bàn là quên tính trọng lượng của tấm đá theo hình dáng. Mặt đá bàn ăn nặng hơn mặt gỗ công nghiệp khá nhiều; nếu chọn dáng bàn tròn đường kính lớn với một trụ giữa, phần đế trụ phải đủ rộng và nặng để khi có người tì tay mạnh vào mép bàn, bàn không bị bập bênh. Với bàn chữ nhật hay oval dài, khung đỡ bên dưới cần chạy dọc theo chiều dài tấm đá để tránh hiện tượng võng hoặc nứt ngầm ở điểm giữa sau thời gian sử dụng. Khi cần đặt làm bàn ăn gia đình có kích thước và đường bo riêng cho khớp mặt bằng, bạn có thể tham khảo các đơn vị như MoreStone, nơi chế tác mặt bàn ăn và mặt bàn đá nhân tạo, đá thiêu kết theo kích thước yêu cầu (hotline 09.31.31.88.77).
Trước khi quyết định dáng bàn nào, bạn hãy lấy băng dính giấy dán thử khung bàn dự kiến xuống sàn nhà, sau đó đo từ mép băng dính ra xung quanh thêm khoảng 75 đến 90 cm cho phần kéo ghế và lối đi. Nhìn hình dáng khung băng dính trên sàn và đi lại thử vài vòng quanh đó, bạn sẽ biết ngay phòng ăn nhà mình hợp với những đường thẳng của bàn chữ nhật hay đường cong của bàn tròn, bàn oval.